diepe hersenstimulatie

Charlie Mentzel richt zich in haar promotieonderzoek op de effectiviteit en mogelijke (psychiatrische) bijwerkingen van Diepe Hersenstimulatie (DBS) als behandeling van ernstige en medicamenteus onbehandelbare bewegingsstoornissen: tardieve dyskinesie en dystonie. In 2011 startte Charlie met dit onderzoek in een samenwerkingsverband met de Universitaire Centra van Groningen en Maastricht.

In haar onderzoek richt Charlie zich op de bewegingsstoornissen tardieve dyskinesie en dystonie (TD). TD is een bewegingsstoornis die optreedt als bijwerking van bepaalde geneesmiddelen, voornamelijk antipsychotica. Tardief betekent ‘laat ontstaan’ en dyskinesie betekent ‘verkeerde beweging’ en dystonie ‘verkeerde spierspanning’. Vaak komt zowel dyskinesie als dystonie samen voor in dezelfde patiënt. Voor de behandeling maakt het niet uit welke vorm het meest ernstig is. De mate van ernst is persoonsafhankelijk. Hoe TD precies ontstaat is nog onduidelijk. Het heeft waarschijnlijk te maken met veranderingen in een hersengebied: de basale ganglia.

TD is een veel voorkomende bijwerkingen van antipsychotica. De meeste patiënten ontwikkelen een relatief milde klachten of reageren goed op medicatie. Sommige patiënten hebben echter een ernstige klachten, waarvan zij in het dagelijks leven veel last hebben. Deze patiënten kunnen met medicijnen behandeld worden (zoals tetrabenazine en botox injecties), maar helaas werken deze niet altijd voldoende. Sinds 2003 wordt daarom Diepe Hersenstimulatie (DBS) als standaard behandeling toegepast bij dyskinesie en dystonie wanneer medicijnen niet werken.

Bij psychiatrische patiënten wordt deze techniek echter zelden toegepast, hoewel dit uit onderzoek bij deze doelgroep ook een effectieve behandeling kan zijn. Charlie zal dergelijk onderzoek herhalen en trachten nogmaals aan te tonen dat DBS een wenselijke behandeling is voor psychiatrische patiënten met tardieve dyskinesie of dystonie wanneer medicatie geen of onvoldoende effect heeft. In haar onderzoek is extra aandacht voor de eventuele psychiatrische klachten van patiënten en het effect op de kwaliteit van leven.

Het doel is 30 patiënten te includeren in het onderzoek. Het betreft patiënten met ernstige en belemmerende tardieve dyskinesie of dystonie. Heb je vragen over het onderzoek of vragen over de aanmelding van een mogelijk geschikte patiënt, dan kun je contact opnemen met coördinerend onderzoeker en promovenda Charlie Mentzel: c.mentzel@ggzcentraal.nl

Promotoren bij dit promotieonderzoek zijn Prof. dr. P. N. van Harten (GGz Centraal, University Maastricht) en Prof. dr. M. de Koning – Tijssen (UMCG). Co-promotor is Rob Doornebal-Bakker (GGz Centraal).