Onze collega Lorenzo James heeft eerder deze maand met succes zijn proefschrift ‘AI-Driven Content for Gamified Digital Health Applications’ verdedigd. In zijn proefschrift heeft hij digitale tools ontwikkeld die behandelaren kunnen helpen bij het formuleren, structureren en verfijnen van behandeldoelen met behulp van AI.
Het promotieonderzoek bestaat uit drie onderdelen:
- Het eerste deel richt zich op het formuleren van doelen: hoe kunnen behandelaren samen met cliënten in een korte tijd duidelijke en meetbare behandeldoelen opstellen?
- Het tweede gaat over het structureren van doelen. Hierbij is gekeken hoe digitale tools en AI kunnen helpen om doelen te structureren over een periode en deze verder te verfijnen.
- Het derde deel onderzoekt hoe apps mensen subtiel kunnen stimuleren (nudgen) om gezonde activiteiten te ondernemen die bijdragen aan hun doelen.
Graag laten wij Lorenzo zelf aan het woord over zijn proefschrift en de belangrijkste inzichten van de afgelopen jaren.
“Mensen met een ernstige psychische aandoening (EPA) hebben, net als andere patiënten, een behandelplan met daarin behandeldoelen voor het komende jaar,” vertelt Lorenzo. “Bijvoorbeeld: wat wil je dit jaar bereiken? Ons oorspronkelijke idee is geweest om een app te ontwikkelen die mensen helpt om aan die behandeldoelen te werken.”
Hierbij hebben we onderzocht hoe je gamification kunt toepassen. Dat wil zeggen: het toevoegen van spelelementen aan de doelenplanning om de behandeldoelen te halen en de motivatie en betrokkenheid te vergroten. Denk bijvoorbeeld aan het invoeren van puntensystemen, beloningen of een speelse vormgeving. “Het leek ons mooi als we gepersonaliseerde doelen in een app konden zetten, zodat mensen op een leuke manier met hun behandeldoelen aan de slag zouden kunnen.”
Veel behandeldoelen zijn niet meetbaar
Al snel hebben de onderzoekers een belangrijk probleem ontdekt. Uit een eerste studie is gebleken dat slechts 20 tot 25 procent van de behandeldoelen bij EPA-cliënten meetbaar is. “Dat is problematisch”, legt Lorenzo uit. “Als een behandeldoel niet concreet of meetbaar is, zie je geen duidelijke voortgang. Daardoor blijft de innerlijke drijfveer vaak uit. Mensen weten niet precies wanneer ze hun behandeldoel hebben bereikt of welke stappen ze moeten nemen. Soms weten ze zelfs niet waar ze moeten beginnen.”
Voor de onderzoekers is dit juist een belangrijk startpunt geworden. “Als behandeldoelen niet meetbaar zijn, kun je ze ook moeilijk verwerken in een app. Dat betekent dat we eerst hebben moeten kijken hoe we behandelaren kunnen helpen om behandeldoelen concreter te formuleren.”
Ervaringen met de app
In een grotere studie met studenten is getest hoe mensen reageren op een app met gegenereerde, gepersonaliseerde doelen.
“In het begin waren studenten vaak enthousiast,” vertelt Lorenzo. “Ze zeiden: ‘Wow, wat zijn deze doelen concreet.’ De doelen sloten goed aan bij wat ze wilden bereiken. Maar net als bij veel apps hebben we gezien dat het gebruik na verloop van tijd afneemt zodra de nieuwigheid eraf is.”
Ook bij EPA-patiënten is een kleinere pilot uitgevoerd. “Daar hebben we ook enthousiasme gezien. Een mooi voorbeeld is een deelnemer die het geweldig vond dat de naam van haar kat in de app was verwerkt. Tegelijkertijd hebben we nog veel te onderzoeken, vooral als het gaat om het langdurig gebruiken van dit soort apps.”
Belangrijke les
Een belangrijke les uit het onderzoek is dat het formuleren van juiste behandeldoelen tijd kost. En die tijd hebben casemanagers in de praktijk vaak niet. “Daarom denk ik dat digitale tools behandelaren echt kunnen helpen,” zegt Lorenzo. “Ze kunnen ondersteunen bij het formuleren van duidelijke en meetbare behandeldoelen.”
Oproep van Lorenzo
Tot slot doet hij ook een oproep aan behandelaren. “Het is vaak lastig om EPA-patiënten te betrekken bij onderzoek. Dat komt niet zozeer doordat behandelaren en onderzoekers ver van elkaar af staan. Integendeel, behandelaren zijn vaak juist gemotiveerd om bij te dragen aan en geïnteresseerd in de uitkomsten van studies. De grootste uitdaging ligt in de praktijk. Er is vaak te weinig tijd beschikbaar voor behandelaren en casemanagers om cliënten te werven en te begeleiden richting onderzoek. Tegelijkertijd kunnen onderzoekers niet rechtstreeks contact leggen met cliënten zonder hun tussenkomst. Hierdoor vallen veel cliënten buiten onderzoek, terwijl hun deelname juist van groot belang is voor betere zorg.”